Auteursarchieven: Guy Eugène Dubois

We denken soms dat bevrijding een bestemming is. Iets waar we naartoe groeien met discipline, met volharding, met steeds meer oefening, tot we op een dag ‘aankomen’. Alsof verlichting een trofee is die je na lang zoeken eindelijk kan vastnemen.  … Lees verder →

Lijden openbaart zich in het lichaam en in het hart, daar waar angst zich samentrekt en het leven vernauwt tot een klein en kwetsbaar ‘ik’.  In die ervaring toont zich wat de Boeddha de Eerste Edele Waarheid noemde: het eenvoudige, ongepolijste feit … Lees verder →

Alles wat verschijnt, verschijnt samen. Niet als losse delen naast elkaar, noch als een keten na elkaar, maar in één enkel weefsel van ontstaan dat zich spontaan ontvouwt. Dit ontstaan kent geen kern, geen eigenaar, geen zelfstandig punt van houvast. … Lees verder →

Dhamma kan gelezen worden als het ritme van de dingen: ontstaan, even aanwezig zijn, en weer verdwijnen. Niet als een idee. Niet als een theorie. Maar als iets wat telkens opnieuw zichtbaar wordt, zodra de geest stil genoeg wordt om niet … Lees verder →

De geest wil begrijpen. Dat is niet verkeerd. Maar soms wil hij méér dan begrijpen: hij wil vastleggen. Hij wil van nibbāna een ‘iets’ maken. Dan wordt nibbāna een toestand. Een plaats. Een subtiele vorm van zijn. Een bestemming. Maar wat tot ‘iets’ wordt … Lees verder →

Er zijn leraars die al dertig jaar lang spreken met dezelfde woorden, dezelfde gebaren, dezelfde intonatie. Wat ooit ontsproot aan levende ervaring, wordt zorgvuldig herhaald. Niet uit onwil, niet uit gebrek aan inzet, maar uit gewoonte. De vorm blijft intact, … Lees verder →

Zodra waarheid geloof wordt, verliest zij haar onmiddellijke helderheid. Wat hier verdwijnt, is niet waarheid zelf, maar het rechtstreeks zien (yathābhūta-ñāṇadassana; yathābhūta-jñāna-darśana). Waar geloof verschijnt, is er vaak al een subtiele verschuiving merkbaar: van open aanwezigheid naar hechting, toe-eigening (upādāna; id.). Niet omdat geloof … Lees verder →

Soms voel ik schaamte. Niet om wat ooit werd aangereikt, maar om wat wij er soms van maken. Het is geen felle emotie, eerder een gevoel, een stille gewaarwording, een zachte droefheid die zich aandient wanneer de Dhamma wordt uitgesproken alsof zij … Lees verder →

Het bevrijdingspad van de Boeddha vertoont een diepe eenvoud. Niet een eenvoud die iets wegneemt, maar een die onthult wat altijd al aanwezig was. Wanneer we kijken naar de stroom van bevrijding, zien we dat zij zich niet vertakt in … Lees verder →

In de leer van de Boeddha wordt ‘worden’  (bhava; id.) niet ontkend. Het ontstaat, beweegt, verandert en verdwijnt. Het is zichtbaar in elke ervaring, in elke neiging, in elke beweging waarin iets wil blijven. Het toont zich telkens opnieuw in het veld … Lees verder →

Verlangen is volkomen ontrouw aan zijn verleidelijke belofte: verlangen belooft genot, bevrediging, geluk, tevredenheid, maar brengt slechts lijden en ontgoocheling. Wanneer verlangen eenmaal vervuld is, komt een ander verlangen de leegte onmiddellijk opvullen. Communicerende vaten. Het is de aard van … Lees verder →

In de oude teksten krijgt het woord ‘bhava’ twee gezichten. Soms betekent het ‘worden’, het voortdurend ontstaan van ervaring. Soms verwijst het naar het ontstaan van het ‘leven’ zelf—een menselijke geboorte, elke vorm waarin bewustzijn zich tijdelijk uitdrukt. Daarom zegt de … Lees verder →

Vanuit het Ongeborene heeft saṃsāra geen gewicht. Gedachten, emoties, begeerten en angsten komen op als golven in een veld dat nooit beweegt. Zij lijken een cyclus te vormen, maar voor wat ongeboren is, bestaat er geen kringloop, geen begin, geen voortgang en … Lees verder →

Wanneer een ei van buitenaf wordt gebroken, eindigt het leven dat zich in het ei bevindt. Wanneer het ei van binnenuit breekt, ontstaat het leven. Het bestaan laat zich niet afdwingen of sturen. Het verschijnt wanneer de juiste voorwaarden (paccayā; pratyaya) samenkomen, … Lees verder →

Veel beoefenaars blijven hangen in gelukzaligheid. De geest wordt stil, het lichaam licht, de ervaring verfijnd. Er is rust, vrede, soms zelfs een diep gevoel van vervulling. En precies daar ontstaat het risico van stilstand. Wat aangenaam is, wordt vastgehouden. … Lees verder →