Maandelijkse archieven: november 2026

VAN WETEN NAAR BEVRIJDING

Van weten naar bevrijding De Boeddha onderwees bevrijding niet als het verzamelen van kennis, het bereiken van buitengewone meditatieve toestanden of het geleidelijk opbouwen van een beter zelf. Hij onderwees een pad dat leidt naar de beëindiging van lijden. Een … Lees verder →

Geplaatst in Uncategorized | Reacties uitgeschakeld voor VAN WETEN NAAR BEVRIJDING

WETEN IS NIET ZIEN

Er bestaat een fundamenteel verschil tussen weten en zien. Men kan de Dhamma bestuderen, de leerstellingen begrijpen, de juiste woorden gebruiken en zelfs anderen onderrichten, zonder de werkelijkheid rechtstreeks te doorzien. Kennis kan de weg wijzen. Maar kennis is niet … Lees verder →

Geplaatst in Uncategorized | Reacties uitgeschakeld voor WETEN IS NIET ZIEN

WAARHEID HEEFT GEEN GEZAG NODIG

De Dhamma is niet waar omdat een leraar hem verkondigt. Niet omdat een eeuwenoude traditie hem doorgeeft. Niet omdat een spirituele autoriteit hem bevestigt. Waarheid ontleent haar geldigheid niet aan gezag. Niet aan overlevering. Niet aan erkenning. Wat werkelijk is, … Lees verder →

Geplaatst in Uncategorized | Reacties uitgeschakeld voor WAARHEID HEEFT GEEN GEZAG NODIG

TWEE WEGEN, ÉÉN BEVRIJDING

Niet elk meditatie-object heeft dezelfde functie. Buddhānussati richt de aandacht op de kwaliteiten van de Boeddha. Ānāpānasati op de in- en uitademing. Beide zijn door de Boeddha onderwezen. Beide kunnen rust, concentratie en inzicht ondersteunen. Toch verschillen hun accenten. En de wijze waarop hun … Lees verder →

Geplaatst in Uncategorized | Reacties uitgeschakeld voor TWEE WEGEN, ÉÉN BEVRIJDING

GEDULD — ONGEDULD LEREN ZIEN

Geduld (khanti) is meer dan wachten. Meer dan verdragen. Meer dan kalm blijven wanneer iets tegenzit. In de Dhamma betekent geduld ook: kunnen blijven bij wat zich voordoet. Zonder onmiddellijk te verlangen dat het anders is. Zonder de werkelijkheid te willen dwingen … Lees verder →

Geplaatst in Uncategorized | Reacties uitgeschakeld voor GEDULD — ONGEDULD LEREN ZIEN

VAN OVERTUIGING NAAR INZICHT

De mens leeft grotendeels vanuit veronderstellingen. Hij denkt te weten wie hij is, wat hem bepaalt, wat hem gelukkig maakt en wat hem bedreigt. Uit herinneringen, verwachtingen, overtuigingen en ervaringen vormt hij een beeld van zichzelf. Een beeld dat vertrouwd … Lees verder →

Geplaatst in Uncategorized | Reacties uitgeschakeld voor VAN OVERTUIGING NAAR INZICHT

ONTWAKEN IN STILTE

Niet iedere ontwaakte wordt een leraar. Niet ieder die de waarheid doorziet, verkondigt haar aan de wereld. In de boeddhistische traditie wordt gesproken over paccekabuddha’s: zij die zonder onderricht van een levende Boeddha zelfstandig tot ontwaken komen, maar geen leer verkondigen … Lees verder →

Geplaatst in Uncategorized | Reacties uitgeschakeld voor ONTWAKEN IN STILTE

DE VALSTRIK VAN HET WETEN

De mens wil begrijpen. Verklaren. Weten wat achter de verschijnselen schuilgaat. Wat de werkelijkheid uiteindelijk is. Waar alles vandaan komt. Waar alles naartoe gaat. Of er iets bestaat dat nooit verandert. Iets blijvends. Iets absoluuts. Maar terwijl hij naar antwoorden … Lees verder →

Geplaatst in Uncategorized | Reacties uitgeschakeld voor DE VALSTRIK VAN HET WETEN

HET SAṂSĀRISCHE BESTAAN IS DUKKHA.

Niet omdat ieder moment pijnlijk is. Niet omdat vreugde onmogelijk is. Maar omdat niets waaraan wij ons vastklampen blijvend kan voldoen. Alles ontstaat afhankelijk van voorwaarden. Alles verandert wanneer die voorwaarden veranderen. Niets biedt een onveranderlijk houvast. Wij zoeken zekerheid … Lees verder →

Geplaatst in Uncategorized | Reacties uitgeschakeld voor HET SAṂSĀRISCHE BESTAAN IS DUKKHA.

KHAGGAVISĀṆA SUTTA — GA ALLEEN ALS EEN NEUSHOORN

Ga alleen, als een neushoorn. Deze aansporing klinkt telkens opnieuw in het refrein van de Khaggavisāṇa Sutta, één van de oudste teksten van de Pāli-canon. Niet als een verheerlijking van eenzaamheid. Niet als een oproep tot onverschilligheid tegenover anderen. Maar als een radicale … Lees verder →

Geplaatst in Uncategorized | Reacties uitgeschakeld voor KHAGGAVISĀṆA SUTTA — GA ALLEEN ALS EEN NEUSHOORN

DE KEUZE VAN HET MEDITATIE-OBJECT IS NIET ONBELANGRIJK

De Boeddha onderwees verschillende meditatiepraktijken. Afgestemd op de aanleg, de geestestoestand en de hindernissen van de beoefenaar. De latere systematisering van veertig meditatie-objecten vinden we in de Visuddhimagga van Buddhaghosa (1). Die verscheidenheid is geen toeval. Niet iedere geest heeft dezelfde aanleg. Niet … Lees verder →

Geplaatst in Uncategorized | Reacties uitgeschakeld voor DE KEUZE VAN HET MEDITATIE-OBJECT IS NIET ONBELANGRIJK

DHAMMA IS GEEN VLUCHT UIT DE WERELD

Dhamma is geen egotripperij. Geen middel om zich bijzonder, verheven of spiritueel ontwikkeld te voelen. Geen identiteit waarmee men zich van anderen onderscheidt. Wie van de Dhamma een persoonlijk bezit maakt, versterkt precies datgene wat de beoefening wil doorzien: de … Lees verder →

Geplaatst in Uncategorized | Reacties uitgeschakeld voor DHAMMA IS GEEN VLUCHT UIT DE WERELD

WAT VERGANKELIJKHEID ONS LEERT OVER MEDEDOGEN

Alles wat ontstaat, vergaat. Niets blijft zoals het is. Geen mens, geen gedachte, geen gevoel, geen enkele levensvorm ontsnapt aan dit voortdurende proces van verandering. Wat wij als een afzonderlijk en blijvend bestaan ervaren, is in werkelijkheid een tijdelijke samenkomst … Lees verder →

Geplaatst in Uncategorized | Reacties uitgeschakeld voor WAT VERGANKELIJKHEID ONS LEERT OVER MEDEDOGEN

ZELF BEOEFENEN. ZELF ZIEN

De Boeddha kan de weg wijzen. Een leraar kan uitleg geven. Een tekst kan begrip ondersteunen. Maar niemand kan het pad in onze plaats bewandelen. Niemand kan voor ons aandacht ontwikkelen. Verlangen en afkeer doorzien. Of wijsheid tot rijping brengen. … Lees verder →

Geplaatst in Uncategorized | Reacties uitgeschakeld voor ZELF BEOEFENEN. ZELF ZIEN

WAAR KENNIS EINDIGT, BEGINT HET ZIEN

De Dhamma begrijpen is niet hetzelfde als de Dhamma zien. Men kan de sutta’s bestuderen. De leerstellingen kennen. De juiste begrippen gebruiken. Spreken over vergankelijkheid (anicca), onbevredigendheid (dukkha) en niet-zelf (anattā). En toch blijven vastklampen aan ‘ik’, ‘mij’ en ‘mijn’. Kennis alleen bevrijdt niet. Weten is niet … Lees verder →

Geplaatst in Uncategorized | Reacties uitgeschakeld voor WAAR KENNIS EINDIGT, BEGINT HET ZIEN